Stamcellen geven
Stamcellen zitten in het beenmerg van je botten. Dankzij deze stamcellen maakt je lichaam de hele dag nieuwe bloedcellen aan. Ongeveer 350 miljoen nieuwe cellen per minuut! Een gezond mens heeft gezonde stamcellen en kan die doneren aan iemand met bijvoorbeeld bloedkanker om te helpen genezen.
(web)-sihan-oualkadi004.jpg?w=10&h=10&q=50&fit=crop-50-50&blur=3)
Stamcellen zitten in het beenmerg van je botten. Dankzij deze stamcellen maakt je lichaam de hele dag nieuwe bloedcellen aan. Ongeveer 350 miljoen nieuwe cellen per minuut! Een gezond mens heeft gezonde stamcellen en kan die doneren aan iemand met bijvoorbeeld bloedkanker om te helpen genezen.
Diverse stamcellen gezocht
Als je een stamceldonor zoekt, vind je die bijna alleen onder mensen met dezelfde afkomst als jij. Soms is er een match binnen de familie. Helaas lukt dat meestal niet. Dan is een donor nodig uit het internationale stamceldonorregister. Om voor meer patiënten een match te kunnen vinden is het dus belangrijk dat meer mensen met verschillende roots zich aanmelden als stamceldonor.
Suriname heeft geen eigen stamceldonorregister. Daarom zijn patiënten met Surinaamse roots afhankelijk van donors uit andere landen. Surinaamse patiënten hier hebben Nederlanders met Surinaamse roots nodig. En Hindoestaanse-Surinamers zoeken een donor met roots in India. Afro-Surinamers matchen weer het best met donors met Afrikaanse roots.
Ook Marokko heeft geen eigen stamceldonorregister en daarom zijn ook Marokkanen afhankelijk van donors uit andere landen. Marokkaanse patiënten hebben de grootste kans om een donor te vinden onder mensen met Noord-Afrikaanse roots.
Sommige patiënten moeten jaren wachten op een passende stamceldonor. Soms wordt er helemaal geen donor gevonden. Dan gaan mensen dood of blijven ze chronisch ziek. Daarom is het belangrijk dat er voor alle groepen meer matchende donors komen. Jij kan misschien wel die ene match zijn met een patiënt van ons en zijn of haar leven redden!
Meest gestelde vragen
Stamcellen doneren mag volgens de meeste religies. De voorwaarden zijn hetzelfde als de medische, namelijk dat het je niet schaadt en je gezond moet zijn.
Twijfel over doneren? Praat met een voorganger, religieuze leider of theoloog.
1. Meld je aan bij Stichting Matchis: hier.
2. Doe de online medische check.
3. Vul je persoonlijke gegevens in.
4. Na de aanmelding krijg je thuis een pakketje met wattenstaafjes.
5. Wrijf de wattenstaafjes langs de binnenkant van je wangen.
6. Stuur de staafjes terug volgens de instructies per post.
7. Het laboratorium checkt je weefsel en je wordt opgenomen in de databank.
8. Alleen als er een match is word je opgeroepen.
Stichting Matchis is de enige non-profit organisatie in Nederland waar je je kunt registreren als stamceldonor voor iemand buiten je familie. Matchis heeft als enige je gegevens.
Als stamceldonor is de kans klein dat je ooit wordt opgeroepen om te doneren. Alleen als je matcht met een patiënt, neemt Stichting Matchis contact met je op. Dat gebeurt dus alleen als een patiënt die stamcellen nodig heeft, precies dezelfde weefselkenmerken heeft als jij. Die kenmerken testen we via het wangslijmvlies dat je opstuurt bij aanmelding.
Het doneren van stamcellen:
● 90% via bloed: Bij stamceldonatie via het bloed krijg je in de dagen ervoor een medicijn dat ervoor zorgt dat er voldoende stamcellen in je bloed zitten. Je kunt hierdoor wat last krijgen van een grieperig gevoel en botpijn. Tijdens de donatie krijg je in beide armen een naald en via een machine worden de stamcellen uit je bloed gehaald. De rest van je bloed krijg je via je andere arm weer terug.
● Soms via beenmerg: Bij stamceldonatie via het beenmerg worden stamcellen met een naald uit je bekkenbot gehaald. Dit wordt onder narcose gedaan. Na de donatie kun je een paar dagen last hebben van vermoeidheid en een beurs gevoel onder in je rug.
De arts van de patiënt bepaalt of stamceldonatie via bloed via het beenmerg het beste is. Daarnaast mag jij ook je voorkeur opgeven. De arts van Matchis bepaalt of de gekozen manier van doneren voor jouw eigen gezondheid veilig is. Het doneren is altijd vrijwillig.
Wist je dat je lichaam ongeveer 350 miljoen nieuwe bloedcellen per minuut maakt?
Als je tussen de 18 en 55 jaar bent kun je stamceldonor worden, zolang je gezond bent. De reden dat mensen na hun 55e niet mogen doneren is omdat de kwaliteit van de stamcellen dan minder wordt. Dit geeft een risico voor de patiënt. De beste resultaten komen van donors tussen 18 en 35 jaar.
Als je stamcellen doneert via het bloed, krijg je in beide armen een infuus. De prik van het infuus kun je even voelen, maar verder doet het doneren geen pijn. Wel kun je de dagen voor de donatie last hebben van de medicatie die nodig is om de stamcellen naar de bloedbaan te verplaatsen. Dat kan een grieperig gevoel en botpijn zijn.
Als je stamcellen doneert via het beenmerg in je bekken, gebeurt dit in het ziekenhuis onder narcose. Je voelt daardoor niets van de naald waarmee de stamcellen uit je bekken worden gehaald. Als je weer wakker bent na de narcose, kun je nog een aantal dagen last hebben van vermoeidheid en een beurs gevoel in je onderrug.
Die kans is heel klein. Minder dan 1% van de geregistreerde donors wordt ook echt opgeroepen. Het kan dus zijn dat je na je registratie nooit wordt opgeroepen. Maar als jij die ene match voor iemand blijkt te zijn, dan kun je misschien wel een leven redden.
Er zijn veel te weinig donors met roots van buiten West-Europa. Daarom kunnen niet alle patiënten met zo’n afkomst die stamcellen nodig hebben, geholpen worden. Door je aan te melden, kun je dus het leven van iemand redden!
90% van de stamceldonaties gaan via het bloed. Dat is geen operatie. Je krijgt de dagen voor de donatie medicijnen die ervoor zorgen dat je stamcellen naar de bloedbaan verplaatsen. Op de dag van de donatie kom je een aantal uur naar het ziekenhuis en daarna mag je weer naar huis. Ook als er stamcellen uit je beenmerg nodig zijn, kom je een dag(deel) naar het ziekenhuis. Met een naald worden de stamcellen uit je bekkenbot gehaald. Om te zorgen dat je hier niets van voelt, gebeurt dit onder narcose. Je mag dezelfde dag weer naar huis. Alle onkosten rondom de donatie (waaronder afwezigheid van werk) worden vergoed.
Als je wordt opgeroepen en je twijfelt, mag je altijd van gedachten veranderen. Je kunt je ook elk moment uitschrijven.
Alle onkosten rondom de donatie worden vergoed. Je krijgt bijvoorbeeld een vergoeding voor reiskosten. Als er niemand is die je van en naar het ziekenhuis kan brengen, wordt er een taxi geregeld. Ook een hotel kan vergoed worden. Als je een paar dagen niet kan werken, wordt dat gedekt.
Je krijgt niet betaald voor de stamceldonatie.
Werk en inkomen
Als je in loondienst werkt krijg je je salaris doorbetaald via de Ziektewet totdat je hersteld bent van eventuele bijwerkingen zoals klachten n.a.v. donatie.
Ook als je als zelfstandige werkt, is er een compensatieregeling.
Alle kosten die worden gemaakt bij donatie of erna worden vergoed door Matchis. Het heeft dus geen effect op je eigen zorgverzekering of Eigen Risico.